Bạn có thể chuyển sang phiên bản mobile rút gọn của Zing News nếu mạng chậm. Đóng

Zing NewsTri thức trực tuyến

Vinmec ứng dụng liệu pháp tế bào gốc trong điều trị viêm não tự miễn

Không chỉ mang lại hy vọng cho bệnh nhân mắc các chứng nan y như bại não, tự kỷ…, Vinmec còn ứng dụng thành công liệu pháp tế bào gốc trong điều trị viêm não tự miễn.

Tại sảnh chờ khám của Trung tâm Kỹ thuật cao điều trị bại não và tự kỷ - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City (Hà Nội), chị Ma Thu Hường (Ý Yên, Nam Định) dù đang mang thai ở tháng thứ 7 vẫn đi lại không ngừng để đuổi theo cô con gái 7 tuổi.

Hơn 2 năm trước, chị Hường không nghĩ sẽ có ngày hôm nay. Đó là khi bé Hà Gia Linh đang từ một đứa trẻ phát triển bình thường bỗng nhiên bị liệt, mất nhận thức, co giật, đại tiểu tiện không tự chủ, đi nhiều viện mà vẫn không xác định được nguyên nhân. Sau khi gửi mẫu sang Pháp, gia đình mới biết Linh bị viêm não tự miễn - một chứng bệnh vô cùng hiếm gặp tại Việt Nam và thế giới cũng chưa có phác đồ điều trị.

“Nhìn con vật vã ngày đêm, tôi như đứt từng khúc ruột. Lúc đó cứ nghĩ con sẽ phải sống cả phần đời còn lại như thế”, chị Hường nhớ lại.

Tuy nhiên, sau 3 lần được ghép tế bào gốc tại BVĐKQT Vinmec Times City, phép màu đã đến với Linh. Giờ đây, cô bé đã đi lại thoăn thoắt, nhận thức cải thiện, có thể tự phục vụ như nhiều đứa trẻ khác. “Con như được sinh ra một lần nữa”, chị Hường xúc động chia sẻ.

GS Nguyễn Thanh Liêm - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Tế bào gốc và Công nghệ gene Vinmec, người trực tiếp điều trị cho bé Linh, cho biết trên thế giới chưa có ca viêm não tự miễn nào được can thiệp bằng liệu pháp ghép tế bào gốc. Trước đó, bệnh nhân đã được điều trị bằng thuốc và châm cứu nhưng không tiến triển, nhận thức mất dần và rơi vào trạng thái sống thực vật, ăn uống phải đặt xông qua mũi. Từ kinh nghiệm điều trị thành công nhiều ca bại não, ngạt, đuối nước, tự kỷ… bằng tế bào gốc, các bác sĩ Vinmec đã quyết định áp dụng liệu pháp này với bệnh nhân viêm não tự miễn.

"Nguyên lý tổn thương của các loại bệnh này khá tương đồng. Tế bào gốc rất đặc biệt, sau khi cấy ghép sẽ theo tuần hoàn của dịch não tủy đi lên não, giúp tăng sinh mạch máu, hình thành các chất có chức năng kháng viêm, đồng thời kích thích tế bào gốc thần kinh tại khu vực biệt hóa, tăng sinh. Tế bào gốc được cấy ghép còn có tác dụng dẫn truyền thần kinh tốt hơn, giúp phục hồi vùng não bị tổn thương" - GS Liêm chia sẻ.

Trong khi các trường hợp khác được ghép bằng tế bào gốc tự thân lấy từ tủy xương của chính người bệnh, thì Gia Linh lại được ghép tế bào gốc từ dây rốn được hiến tặng và lưu trữ trong ngân hàng của bệnh viện. Bởi bệnh nhân đến viện trong tình trạng rất nặng, để lấy tủy xương thì phải gây mê, nguy cơ rủi ro cao.

Vinmec anh 3

Vinmec đã xây dựng ngân hàng tế bào gốc từ dây rốn, với hàng nghìn mẫu được lưu trữ phục vụ công tác nghiên cứu và điều trị.

Tại Việt Nam, năm 2014, GS Nguyễn Thanh Liêm là người đầu tiên nghiên cứu và ứng dụng thành công liệu pháp tế bào gốc trong điều trị bệnh bại não, tự kỷ. Nhờ đó, nhiều bệnh nhân mắc các chứng nan y đã có được cuộc sống bình thường. Ngoài viêm não tự miễn, Vinmec cũng áp dụng thành công liệu pháp này để điều trị cho bệnh nhân đuối nước, xuất huyết não, xơ phổi ở trẻ sơ sinh.

Đến nay, Vinmec đã điều trị cho gần 1.000 ca bệnh nan y bằng tế bào gốc, không biến chứng và đạt hiệu quả cao. Trong đó, 90% bệnh nhân tự kỷ có sự thay đổi tích cực, 70-80% bệnh nhân bại não sau ghép đã cải thiện về chức năng vận động, giảm đáng kể trương lực cơ, tăng cường sức mạnh cơ bắp, có sự phối hợp tốt hơn trong sinh hoạt, cải thiện kỹ năng tập trung, ghi nhớ tốt hơn.

“Thành công của Vinmec đã được thế giới ghi nhận. Nhiều bệnh nhân nước ngoài, kể cả từ các nước phát triển như Mỹ, Nhật Bản, Australia đã tìm đến Vinmec để ghép tế bào gốc”, GS Liêm tiết lộ.

Theo GS Liêm, hiện nay, bệnh viện phải mất 3-4 tuần nuôi cấy tế bào gốc rồi mới cấy ghép được cho bệnh nhân. Như trường hợp bé Hà Gia Linh, không phải bệnh nhân nào cũng có thể ghép bằng tế bào gốc tự thân. Vì thế, từ năm 2019, Vinmec đã triển khai xây dựng hệ thống sản xuất tế bào gốc từ dây rốn với số lượng lớn. “Thuốc” tế bào gốc sẽ được “đóng gói”, trữ đông và sử dụng bất kỳ lúc nào cần như các loại thuốc thông thường khác.

Vinmec anh 4

Vinmec đang nghiên cứu đánh giá tính hiệu quả của liệu pháp tế bào gốc trong hỗ trợ sinh sản hay bệnh thần kinh phức tạp ở người lớn tuổi như Alzheimer, đột quỵ…

“Khi có thuốc thì chi phí điều trị sẽ giảm xuống, số người được tiếp cận cũng tăng lên”, GS Liêm kỳ vọng. Vinmec tự phát triển công nghệ sản xuất tế bào gốc từ dây rốn (trước nay vẫn bị bỏ đi sau mỗi ca sinh) và đã nộp hồ sơ để xin bản quyền.

“Chúng tôi truyền tế bào gốc qua khoang tủy sống. Nhờ đó, tế bào gốc sẽ lên não trực tiếp, số lượng tiếp cận não nhiều hơn. Điều đó trả lời tại sao cách làm của Vinmec mang lại hiệu quả tốt”, GS Liêm phân tích.

Viện Nghiên cứu tế bào gốc và công nghệ gene Vinmec đang tiếp tục nghiên cứu để đánh giá tính hiệu quả của liệu pháp này với những lĩnh vực và loại bệnh khác như hỗ trợ sinh sản hay bệnh thần kinh phức tạp ở người lớn tuổi.

Lý giải về những thành tựu của Vinmec, GS Nguyễn Thanh Liêm cho rằng ngoài việc được đầu tư lớn và bài bản, bệnh viện còn đang hội tụ những nhà khoa học hàng đầu, phần lớn từ các nước tiên tiến trở về. Bên cạnh đó, ở Vinmec còn có sự gắn kết chặt chẽ giữa viện nghiên cứu và bệnh viện - một mô hình ít nơi có được.

“Làm lâm sàng, chúng tôi hiểu những bệnh gì có thể ghép tế bào gốc. Còn làm nghiên cứu, chúng tôi biết cách để có tế bào gốc đáp ứng điều trị. Đó là lý do Vinmec tuy đi sau nhưng lại có những bước tiến rất dài”, ông nhấn mạnh.

Diệp Trà

Bình luận

Bạn có thể quan tâm

Sức khỏe